civi

Discretiva

civi dictio est in variis linguis:

• Atropatenice: civi

Dictiones similes

• Turcice: çivi

Formae affines

Latine

Proprietates grammaticales¹

Forma	Modus flexurae	originis
cīvī	casus dativus singularis	substantivi cīvis
cīvī	casus ablativus singularis	substantivi cīvis

Appellatio pronuntiatusque

API: /ˈkiːwiː/

(classice)

Syllabificatio phonetica: cī·vī — morphologica: civ-i

Proprietates grammaticales²

Forma	Persona	Tempus	Vox	Modus	Verbum
cīvī	prima singularis	perfectum	activa	indicativus	cieō (ciēre)

Appellatio pronuntiatusque

API: /ˈkiːwiː/

(classice)

Syllabificatio phonetica: cī·vī — morphologica: ci-vi

Loci

M. Tullius Cicero -106…-43

Titus Livius -58…+17

Lucius Annaeus Seneca -3…+65

Apuleius ca. 125-170

Aulus Gellius ca. 130-180

antiq.

class.

class.

class.

I

II

II

III

IV

V

VI

VII

VIII

IX

X

XI

XII

XIII

XIV

XV

XVI

XVII

XVIII

XIX

XX

XXI

Latinitas Romana

class.  (44/43 a.C.n.)

• Sed ea bella, quibus imperii proposita gloria est, minus acerbe gerenda sunt. Ut enim cum civi aliter contendimus, si est inimicus, aliter si competitor (cum altero certamen honoris et dignitatis est, cum altero capitis et famae) sic cum Celtiberis, cum Cimbris bellum ut cum inimicis gerebatur, uter esset, non uter imperaret, cum Latinis, Sabinis, Samnitibus, Poenis, Pyrrho de imperio dimicabatur. Poeni foedifragi, crudelis Hannibal, reliqui iustiores. —De officiis Ciceronis

class.

• Verginius dicere passurum se adsignari agros, dum ne cui nisi civi Romano adsignentur: Cassius, quia in agraria largitione ambitiosus in socios eoque civibus vilior erat, ut alio munere sibi reconciliaret civium animos, iubere pro Siculo frumento pecuniam acceptam retribui populo. —Ab urbe condita Titi Livii

class.  (41 p.C.n.)

• Nefas est nocere patriae; ergo civi quoque, nam hic pars patriae est — sanctae partes sunt, si universum venerabile est, — ergo et homini, nam hic in maiore tibi urbe civis est. —De ira libri III Senecae

Latinitas postclassica

saec. II.  (ca. 170 p.C.n.)

• Occurrit atratus quidam maestus in lacrimis genialem canitiem revellens senex et manibus ambabus invadens torum voce contenta quidem sed adsiduis singultibus impedita: «Per fidem vestram,» inquit «Quirites, per pietatem puplicam perempto civi subsistite et extremum facinus in nefariam scelestamque istam feminam severiter vindicate. Haec enim nec ullus alius miserum adulescentem, sororis meae filium, in adulteri gratiam et ob praedam hereditariam extinxit veneno.» —Metamorphoseon libri XI Apulei

saec. II.  (ca. 170-177 p.C.n.)

• ‘Civica’ corona appellatur, quam civis civi, a quo in proelio servatus est, testem vitae salutisque perceptae dat. Ea fit e fronde quernea, quoniam cibus victusque antiquissimus quercus capi solitus; fuit etiam ex ilice, quod genus superiori proximum est, sicuti scriptum est in quadam comoedia Caecilii:

‘advehuntur’ inquit ‘cum ilignea corona et chlamyde:

di vestram fidem!’ —Noctes Atticae A. Gellii