cinere

Discretiva

cinere dictio est in variis linguis:

Formae affines

Latine

Proprietates grammaticales

Forma	Modus flexurae	originis
cinere	casus ablativus singularis	substantivi cinis

Appellatio pronuntiatusque

API: /ˈkinere/

(classice)

Syllabificatio phonetica: ci·ne·re — morphologica: ciner-e

Loci

M. Tullius Cicero -106…-43

T. Lucretius Carus –95…–55

Marcus Terentius Varro -47…-45

Lucius Annaeus Seneca -3/+65

L. Iunius Moderatus Columella ca. 4-70

Petronius Arbiter ca. 14-66

C. Plinius Secundus 23-79

Hildegardis Bingensis 1098-1179

antiq.

class.

class.

class.

class.

I

I

I

II

III

IV

V

VI

VII

VIII

IX

X

XI

XII

XIII

XIV

XV

XVI

XVII

XVIII

XIX

XX

XXI

Latinitas Romana

class.

• Quod si iam sint id quod summo furore cupiunt adepti, num illi in cinere urbis et in sanguine civium, quae mente conscelerata ac nefaria concupiverunt, consules se aut dictatores aut etiam reges sperant futuros? —Orationes in Catilinam Ciceronis

class.

• quippe ubi nulla latens animai pars remaneret

in membris, cinere ut multa latet obrutus ignis,

unde reconflari sensus per membra repente

possit, ut ex igni caeco consurgere flamma? —De rerum natura Lucretii

class.

• Mundus muliebris dictus a munditia. Ornatus quasi ab ore natus, hinc enim maxime sumitur quod eam deceat, itaque id paratur speculo. Calamistrum, quod his calfactis in cinere capillus ornatur. Qui ea ministrabat, a cinere cinerarius est appellatus. —De lingua Latina Varronis

class.

• Haec fora defetigat, patres liberosque committit, venena miscet, gladios tam percussoribus quam legio nibus tradit; haec est sanguine nostro delibuta; propter hanc uxorum maritorumque noctes strepunt litibus et tribunalia magistratuum premit turba, reges saeviunt rapiuntque et civitates longo saeculorum labore constructas evertunt, ut aurum argentumque in cinere urbium scrutentur. —De Ira Senecae

saec. I.

• Siquidem prae cipit apium corpora, quae cum eiusmodi pestis incessit, sub favis acervatim enectae reperiuntur, sicco loco per hiemem reposita circa aequinoctium vernum, cum clementia diei suaserit, post horam tertiam in solem proferre, ficulneoque cinere obruere. —De re rustica L. Iunii Moderati Columellae

saec. I.

• Frangitur ergo cervix cucumulae ignemque modo convalescentem restinguit. Vexat cubitum ipsa stipite ardenti faciemque totam excitato cinere perfundit. —Satyricon T. Petronii Arbitri

saec. I.

• Lupini quoque silvestres sunt, omni modo minores praeterquam amaritudine. ex omnibus, quae eduntur, sicco nulli minus ponderis est nec plus utilitatis. mitescunt cinere aut aqua calidis. —Naturalis historia Plinii

Latinitas mediaevalis

saec. XII.

• Hoc tale est: Obtutum mortalitatis suae non ponet in claritatem divinitatis meae, ille qui mortalis est, ita quod in corruptibili cinere mortalem vitam possit habere, dum in transeuntis temporis mutatione est, scilicet quod vitam unam deserit et ad aliam transit; quoniam omnia viventia per me solidata sunt, et quia ego vivo nec ulla mutatio in me est. —Scivias Hildegardis sive libri visionum ac revelationum Hildegardis

Latinitas nova

saec. XVI.

• Ergo est a calida natura existente in cinere et frigida existente in aqua primo, unde sequitur altero in siccitatem cineris et humiditatem aquae. In cinere ergo est ignis originaliter, primordialiter, causaliter; in aqua vero realiter, effectuali ter et sensibiliter tandem. —De principiis rerum elementis et causis Iordani Bruni