generalis

Latine

Appellatio pronuntiatusque

API: /ge.neˈraːlis/

(classice)

Syllabificatio phonetica: ge·ne·rā·lis — morphologica: general-is

Notatio

← Latine: genus

Nomen adiectivum

generāl|is, -is, -e

1. Ad genus vel ad speciem pertinens.
2. Ad omnes pertinens.

Declinatio

generalis superlativus	dilatare ▼

generalis superlativus	collabi ▲

Dictiones collatae

• generō
• generātim
• generātiō
• generātor

Antonyma · contraria

1. …
2. speciālis

Dictiones derivatae

• generālitās
• generāliter

Translationes

Ad genus vel ad speciem pertinens	dilatare ▼

Ad genus vel ad speciem pertinens	collabi ▲

Anglice: generic (en) Francogallice: du genre (fr) Germanice: zum Geschlecht gehörig (de), Geschlechts- (de), zur Gattung gehörig (de), Gattungs- (de) Italice: del genere (it), della specie (it), della razza (it)

Ad omnes pertinens	dilatare ▼

Ad omnes pertinens	collabi ▲

Anglice: general (en), generic (en) Francogallice: général (fr), générique (fr) Germanice: allgemein (de), generell (de) Italice: generale (it), universale (it)

Loci

Marcus Terentius Varro -116…-27

T. Lucretius Carus –95…–55

Lucius Annaeus Seneca -3…+65

M. Fabius Quintilianus ca. 35-100

Anicius Manlius Torquatus Severinus Boetius ca. 480-525

Isidorus Hispalensis 560-636

Iordanus Brunus Nolanus 1548-1600

antiq.

class.

class.

class.

I

I

II

III

IV

V

VI

VII

VIII

IX

X

XI

XII

XIII

XIV

XV

XVI

XVII

XVIII

XIX

XX

XXI

Latinitas Romana

class.  (ca. 37 a.C.n.)

• Harum una quaeque in se generalis partis habet minimum novenas, quarum in pecore parando necessariae quattuor, alterae in pascendo totidem; praeterea communis una. —De agricultura Varronis

class.

• Denique iam quoniam generatim reddita finis

crescendi rebus constat vitamque tenendi,

et quid quaeque queant per foedera naturai,

quid porro nequeant, sancitum quando quidem extat,

nec commutatur quicquam, quin omnia constant

usque adeo, variae volucres ut in ordine cunctae

ostendant maculas generalis corpore inesse,

inmutabilis materiae quoque corpus habere

debent ni mirum; nam si primordia rerum

commutari aliqua possent ratione revicta,

incertum quoque iam constet quid possit oriri,

quid nequeat, finita potestas denique cuique

qua nam sit ratione atque alte terminus haerens,

nec totiens possent generatim saecla referre

naturam mores victum motusque parentum. —De rerum natura Lucretii

class.

• Nunc ad id, quod tibi promisi, revertor, quomodo quaecumque sunt, in sex modos Plato partiatur. Primum illud “quod est” nec visu nec tactu nec ullo sensu conprenditur; cogitabile est. Quod generaliter est, tamquam homo generalis, sub oculos non venit; sed specialis venit, ut Cicero et Cato. Animal non videtur; cogitatur. Videtur autem species eius, equus et canis. —Ad Lucilium epistulae morales Senecae

saec. I.  (ca. 90-96 p.C.n.)

• Cum sit autem omnis generalis quaestio speciali potentior, quia universo pars utique continetur, non utique accedit parti quod universum est, profecto nemo dubitabit generales quaestiones in illo maxime studiorum more versatas. —Institutio oratoria Quintiliani

Latinitas postclassica

saec. VI.

• Sunt autem constitutionis partes causae generalis hoc modo: si enim omnis causa coniecturalis esset, nec alius status inveniretur, non esset status coniecturalis causae pars, sed ipsa causa esset sine dubio coniectura; sed quoniam partim coniectura, partim sine, partim qualitate, partim translatione causae omnes tenentur, pars est constitutio causae non eius quam tenendo informat, sed eius quam dividit generalis, cuius scilicet quasi membrum aliquod abscindens, suum facit unaquaeque constitutio. —De differentiis topicis Boetii

Latinitas mediaevalis

saec. VII.

• Gymnasium generalis est exercitiorum locus. Tamen apud Athenas locus erat ubi discebatur philosophia et sapientiae exercebatur studium; nam γυμνάσιον Graece vocatur, quod Latine exercitium dicitur, hoc est meditatio. Sed et balnea et loca cursorum et athletarum gymnasia sunt, eo quod illic homines in suae artis studio exercitentur. —Etymologiarum libri XX Isidori Hispalensis

Latinitas nova

saec. XVI.

• Quarta figura, tribus constans circulis, tres praecedentes complectitur figuras, estque ad tabulae generalis constructionem ordinata, cuius ope peritus in arte solutiones et argumenta ad idem problema in innumerum multiplicare poterit. —De architectura Lulliana Iordani Bruni